Witwenrente – renta po zmarłym w Niemczech

Utrata partnera życiowego ma nie tylko ogromny wpływ emocjonalny, ale często wiąże się także z poważnymi konsekwencjami finansowymi. Wiele osób zastanawia się, co dzieje się z emeryturą zmarłego partnera. Czy te środki znikną?

Tak naprawdę osoby pozostające w związku małżeńskim w Niemczech mają prawo ubiegać się o tzw. „rentę wdowią lub wdowią (Witwenrente – z niem.), która wchodzi w skład systemu zabezpieczenia społecznego. Procedura uzyskania tej renty wymaga złożenia odpowiedniego wniosek do Niemieckiej Agencji Ubezpieczeń Emerytalnych.

Co dzieje się z emeryturami osób, które zmarły w Niemczech?

Jeśli emeryt w Niemczech (tutaj małżonek) umrze, świadczenie to nie znika w przysłowiowej próżni. Zmarłemu przysługuje część środków.

Z danych niemieckiego systemu ubezpieczeń emerytalnych wynika, że ​​na dzień 31 grudnia 2021 r. rentę wdowią pobierało około 4,5 mln kobiet. Ponieważ kobiety statystycznie żyją dłużej niż mężczyźni (średnio około czterech lat), znacznie mniej mężczyzn jest uprawnionych do renty wdowiej.

W 2021 r. około 722 000 mężczyzn w Niemczech otrzymało rentę wdowią. Średnia emerytura dla wdów wynosi nieco poniżej 700 euro, w porównaniu z zaledwie 376 euro dla mężczyzn. Wynika to między innymi z różnic w zarobkach – kobiety o takich samych kwalifikacjach zarabiają średnio o 18% mniej niż mężczyźni i chętniej pracują na stałe w niepełnym wymiarze godzin, aby wychowywać dzieci. Oznacza to, że kobiety mają niższe emerytury. Ponadto niższe kwoty emerytur dla wdów po mężczyznach mogą wiązać się z faktem, że około 85% mężczyzn przy obliczaniu emerytury bierze pod uwagę własne dochody.

Kto ma prawo do renty małżeńskiej w Niemczech?
W Niemczech uprawnienia do wyższej renty wdowiej lub wdowca są ściśle regulowane przez prawo. Kluczowym warunkiem jest pozostawanie w związku małżeńskim ze swoim partnerem aż do jego śmierci. Ponadto zmarły partner musi być beneficjentem emerytury lub składki emerytalnej przez co najmniej pięć lat przed śmiercią, co stanowi ogólny okres karencji. Ważne jest również, aby nie zawierać ponownego związku małżeńskiego po śmierci współmałżonka.

Aby kwalifikować się do renty wdowiej na podstawie art. 46 2 SGB VI, musi zostać spełnione co najmniej jedno z czterech dodatkowych kryteriów:

1. Być w określonym wieku – na przykład, jeśli Twój współmałżonek umrze w 2022 r., osoba kwalifikująca się musi mieć ukończone 45 lat i 11 miesięcy.
2. Wychowuj małoletnie dzieci.
3. Opieka nad dziećmi niepełnosprawnymi.
4. Niezdolność do pracy spowodowana chorobą lub niepełnosprawnością uniemożliwiającą normalne funkcjonowanie w pracy.

Wysokość dużej emerytury pozostawionej przez męża lub żonę w Niemczech

Wysokość tzw. dużej renty wdowiej w Niemczech (großen Witwenrente) uzależniona jest od daty zawarcia związku małżeńskiego oraz obowiązującego prawa. Zgodnie z nowymi przepisami osoby, które zawarły związek małżeński po 2001 r., mogą otrzymać 55% emerytury otrzymywanej przez zmarłego partnera lub od Zakładu Ubezpieczeń Emerytalnych, jeżeli jedno z nich otrzymywało ją w chwili śmierci.

Na przykład, jeśli zmarła żona otrzymywała miesięczną rentę w wysokości 1200 euro, wdowiec będzie uprawniony do renty wdowiej w wysokości 660 euro. Nowe przepisy przewidują także możliwość podwyższenia emerytur poprzez zasiłki na dzieci.

Zobacz także: Wiek emerytalny w Niemczech

Kto może spodziewać się niewielkiej emerytury po śmierci męża lub żony w Niemczech?

Jeżeli danej osobie nie przysługuje tzw. duża renta wdowia, można ubiegać się o tzw. małą rentę. Z możliwości tej mogą skorzystać osoby, które w chwili śmierci partnera nie osiągnęły wymaganego wieku.

Zgodnie z nowymi przepisami ubezpieczeniowymi emerytura niemieckich wdów jest ograniczona do pierwszych dwóch lat po śmierci partnera. Natomiast w przypadku małżeństw zawartych przed 2002 r., jeżeli zmarły małżonek urodził się przed 2002 r

Wysokość niemieckiej renty wdowiej

Wartość renty wdowiej wynosi 25% renty, którą otrzymywał lub otrzymywałby zmarły małżonek (zgodnie z art. 67 ust. 5 SGB VI). Do renty dla młodej wdowy można także dodać zasiłek na dziecko.

Ważne jest, aby osoby, które otrzymują małą rentę rodzinną ze względu na nieodpowiedni wiek, nie ubiegały się ponownie o dużą rentę wdowią, jeśli później spełnią kryteria jej otrzymania. W takim przypadku przysługuje im automatycznie duża renta wdowia lub wdowca na podstawie art. 115 ust. 11. 3 zdania 2 SGB VI.